Συνέντευξη Προέδρου ΠΣΣΕ για το Διεθνές Έτος Εθελοντών

Πείτε μας λίγα λόγια για το ψήφισμα του ΟΗΕ για το Διεθνές Έτος και τους στόχους του

Βάσει του ψηφίσματος 78/127 του ΟΗΕ, το οποίο σηματοδοτεί την 25η επέτειο του Διεθνούς Έτους Εθελοντών του ΟΗΕ του 2001 (ψήφισμα 52/17), η Γενική Συνέλευση καλεί τα κράτη μέλη να
υιοθετήσουν και να αναγνωρίσουν το Διεθνές Έτος σε εθνικό και τοπικό επίπεδο και να αναλάβουν δράση, μεταξύ άλλων για:

• την περαιτέρω στήριξη του εθελοντισμού,
• την ενσωμάτωση της διάστασης του εθελοντισμού σε εθνικές στρατηγικές, πολιτικές και προτεραιότητες,
• την ενθάρρυνση και τη συμμετοχή των εθελοντικών οργανώσεων/ΜΚΟ και των εθελοντών στη διαμόρφωση πολιτικών, αλλά και στην επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης
• άρση τυχόν εμποδίων για τον εθελοντισμό
• εισαγωγή πλατφόρμων που να προάγουν την γνώση και την πληροφόρηση για ανάπτυξη του εθελοντισμού και της προώθησης νέων μορφών εθελοντικής προσφοράς

 

Το ΠΣΣΕ ορίστηκε Εθνικό Σημείο Επαφής για το Διεθνές Έτος Εθελοντών στην Κύπρο. Πώς έχει προκύψει αυτό;

O Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας αποφάσισε να ορίσει το ΠΣΣΕ ως Εθνικό Σημείο Επαφής για το Διεθνές Έτος Εθελοντών στην Κύπρο σε συντονισμό με το Υφυπουργείο Κοινωνικής Πρόνοιας και τον Επίτροπο του Πολίτη. Θεωρούμε τιμητική την απόφαση του Προέδρου αφού αναγνωρίζει τον θεσμό του Συμβουλίου αλλά και τον πολυδιάστατο ρόλο του σε διάφορα επίπεδα.  Αυτή η απόφαση δίνει παράλληλα μεγάλη ευθύνη στο ΠΣΣΕ να προωθήσει τους στόχους του Διεθνούς Έτους, κάτι το οποίο είμαι βέβαιος ότι θα επιτύχουμε σε συνεργασία με τις αρμόδιες αρχές.

 

Θεωρείτε ότι έχει εμπειρία το ΠΣΣΕ να αναλάβει το σημαντικό ρόλο που του έχει ανατεθεί ως Εθνικό Σημείο Επαφής για το έτος;

Ο ΟΗΕ ανακήρυξε και πριν 25 έτη, δηλαδή το 2001, Διεθνές Έτος Έτος Εθελοντών βάσει του ψηφίσματος 52/17. Το ΠΣΣΕ ανέλαβε το 2001 την Προεδρία της Εθνικής Επιτροπής για το Διεθνές
Έτος Εθελοντών στο πλαίσιο του οποίου υλοποιήθηκαν με μεγάλη επιτυχία σημαντικές δράσεις. Παράλληλα το ΠΣΣΕ είχε ενεργό και σημαντικό ρόλο στην υλοποίηση των στόχων του Ευρωπαϊκού Έτους Εθελοντών στην Κύπρο το 2011 βάσει σχετικής απόφασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

 

Ποια η σημασία του Διεθνούς Έτους Εθελοντών για την Κύπρο;

Με το ψήφισμα του ΟΗΕ για το Διεθνές Έτος Εθελοντών 2026, μας δίνεται η ευκαιρία να αναδείξουμε τη δυναμική συμβολή του εθελοντισμού και να στηρίξουμε το πλαίσιο λειτουργίας του. Επειδή το Διεθνές Έτος συμπίπτει χρονικά και με την Κυπριακή Προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (το πρώτο εξάμηνο του 2026), καλέσαμε τις αρμόδιες αρχές να εξετάσουν  πιθανές συνέργειες μεταξύ των δύο, για κοινά θέματα ενδιαφέροντος μεταξύ ΟΗΕ και ΕΕ όπως:

• Βάσει των ψηφισμάτων του ΟΗΕ: ψήφισμα 70/1 (2015) για την Ατζέντα 2030 και τους Στόχους Βιώσιμης Ανάπτυξης (ΣΒΑ), ψήφισμα 70/129 (2015) για την ενσωμάτωση του εθελοντισμού για την ειρήνη και την ανάπτυξη, ψήφισμα 73/140 (2018) για τον εθελοντισμό σε σχέση με την Ατζέντα 2030 και τους ΣΒΑ, ψήφισμα 76/131 (2021) για την 20η επέτειο από το Διεθνές Έτος Εθελοντών του 2001, κ.ά.
•  Βάσει των δράσεων της ΕΕ: the European Solidarity Corps, the EU Civil Society Strategy, the European Democracy Shield, κ.ά.) ή άλλων σχετικών προτεραιοτήτων που θα έχει θέσει η Κυπριακή Προεδρία, κ.ά.

 

Θεωρείτε ότι ενσωματώνεται η διάσταση του εθελοντισμού σε εθνικές στρατηγικές, πολιτικές και προτεραιότητες;

Ναι θεωρώ ότι αυτό γίνεται παρόλο που πάντοτε υπάρχουν περιθώρια βελτίωσης. Το κράτος αναγνωρίζει τον ρόλο και τη συμβολή των εθελοντών και των εθελοντικών οργανώσεων/ΜΚΟ.  Οι ΜΚΟ συμβάλλουν καθοριστικά στην υλοποίηση των πολιτικών του κράτους, υλοποιούν προγράμματα που δεν προσφέρονται από τον κρατικό τομέα και προωθούν δράσεις για επίτευξη διάφορων στόχων ώστε να αντιμετωπιστούν οι προκλήσεις και οι ανάγκες  της σύγχρονης κοινωνίας. Γι’ αυτό και πρέπει να μας απασχολεί πόσο ασφαλές, ευνοϊκό και υποστηρικτικό είναι το περιβάλλον λειτουργίας των ΜΚΟ ώστε να μην επηρεαστούν τα θεμέλια αλλά και η ίδια ανάπτυξη του τομέα. Η ενσωμάτωση του εθελοντισμού σε στρατηγικές και πολιτικές χρειάζεται απαραιτήτως να διασφαλίζει την ενδυνάμωση αλλά και την υποστήριξή του, κυρίως την οικονομική.

 

Ενθαρρύνεται η συμμετοχή των εθελοντικών οργανώσεων/ΜΚΟ και των εθελοντών στη διαμόρφωση πολιτικών, αλλά και στην επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης;

Η διασφάλιση της ενεργού συμμετοχής στα κέντρα λήψης αποφάσεων αποτελεί τεράστιο κεφάλαιο γι’ αυτό και είναι προτεραιότητα του ΠΣΣΕ. Ο ουσιαστικός διάλογος και η διαβούλευση με την κοινωνία των πολιτών και η συμμετοχή των ΜΚΟ στα κέντρα λήψης αποφάσεων σε θέματα που τους επηρεάζουν, αποτελεί απαραίτητο στοιχείο για μια ανοικτή και δημοκρατική κοινωνία αλλά και για την ανάδειξη των αναγκών τους με σκοπό την θέσπιση μέτρων στήριξης και ανάπτυξής τους. Για το σκοπό αυτό το ΠΣΣΕ μέσα από διάφορες σημαντικές δράσεις όπως είναι η Σύνοδος της Κοινωνίας των Πολιτών και η Σύνοδος της Βουλής των Γερόντων στη Βουλή των Αντιπροσώπων αλλά και οι ετήσιοι Διάλογοι που διοργανώνει με Υπουργούς και Υφυπουργούς καταβάλλει προσπάθεια να δίνει «φωνή» σε εκπροσώπους των ΜΚΟ και να ενθαρρύνει την αποτελεσματική συμμετοχή τους στα κέντρα λήψης αποφάσεων. Οι Στόχοι Βιώσιμης Ανάπτυξης (ΣΒΑ) του ΟΗΕ είναι άλλος ένας σημαντικός στόχος σε διεθνές επίπεδο τον οποίο επίσης υιοθετεί το ΠΣΣΕ στις δράσεις και στις πολιτικές του.

 

Οι Στόχοι Βιώσιμης Ανάπτυξης (ΣΒΑ) αποτελούν σημείο ενδιαφέροντος. Ποια η συμβολή του ΠΣΣΕ στην επίτευξη των στόχων;

Θεωρούμε ότι όλοι μπορούμε να υιοθετήσουμε ένα ή περισσότερους στόχους και να συμβάλουμε με δράσεις συλλογικά για την επίτευξη τους! Το ΠΣΣΕ χαιρετίζει το καθολικό πλαίσιο που ορίζει η Ατζέντα 2030 για επίτευξη των στόχων της βιώσιμης ανάπτυξης μέχρι το 2030. Να αναφέρω ότι από το 2022, το ΠΣΣΕ έχει ολοκληρωμένη Πολιτική για τους ΣΒΑ και ότι ευθυγραμμίζουμε την στρατηγική και τις δράσεις μας με τους Στόχους. Πιο συγκεκριμένα έχουμε ως προτεραιότητα, στο πλαίσιο του έργου και των δράσεων μας, την ενσωμάτωση των 17 Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης (ΣΒΑ) που περιλαμβάνονται στην Ατζέντα 2030 και έχουμε προσδιορίσει τους ΣΒΑ που αφορούν το ΠΣΣΕ και καθημερινός σκοπός είναι να τους διασυνδέουμε με την στρατηγική και τις δράσεις μας. Χαίρομαι που έχουμε ήδη τις βάσεις στον τομέα αυτό γιατί μας βοηθά να ανταποκριθούμε καλύτερα και πιο αποτελεσματικά στο πλαίσιο του Διεθνούς Έτους Εθελοντών το οποίο επικεντρώνεται στη Βιώσιμη Ανάπτυξη.

 

Το Διεθνές Έτος εστιάζει, μεταξύ άλλων, στη στήριξη των εθελοντών για τη συμβολή του στην κοινωνία. Ποια η συμβολή των εθελοντών και των εθελοντικών οργανώσεων/ΜΚΟ στην κυπριακή κοινωνία;

Οι εθελοντές και οι ΜΚΟ συμβάλλουν διαχρονικά με το έργο τους, στην προώθηση και στην αντιμετώπιση διαφόρων ζητημάτων και προκλήσεων που αντιμετωπίζει η κοινωνία σε κάθε τομέα: πρόνοια/ευημερία, υγεία, περιβάλλον, πολιτιστική κληρονομιά, πολιτισμό, αθλητισμό, εκπαίδευση, ειρήνη, δημοκρατία, βιώσιμη και αειφόρο ανάπτυξη σε διάφορους τομείς της οικονομίας και της κοινωνίας, στην ανάπτυξη της εταιρικής βιωσιμότητας και της υπευθυνότητας, ανθρώπινα δικαιώματα, ίσες ευκαιρίες, κοινωνική δικαιοσύνη, συνηγορία, κ.α. Η πολυεπίπεδη συμβολή των ΜΚΟ στην κοινωνία, καλύπτει ένα ευρύ φάσμα ποικιλόμορφων δράσεων, υπηρεσιών, προγραμμάτων στις πόλεις, αλλά και στις ορεινές περιοχές δημιουργώντας ένα δίχτυ ασφαλείας, ενώ παράλληλα επιδιώκεται η ενεργός συμμετοχή στα κέντρα λήψης αποφάσεων. Το ανθρώπινο δυναμικό των ΜΚΟ, το οποίο αποτελείται πέραν του έμμισθου προσωπικού, από εθελοντές/ριες στελέχη διοικητικών συμβουλίων και εθελοντές/ριες δράσεων, προσφέρουν μέσα από διάφορες θέσεις και ιδιότητες, μη αμειβόμενη εργασία σε διάφορους τομείς. Το έργο αυτό επεκτείνεται και εκτός των οργανωμένων δομών των ΜΚΟ, σε άτυπες δράσεις και αυθόρμητες πρωτοβουλίες.

 

Μπορεί να γίνει άρση τυχόν εμποδίων για τον εθελοντισμό;

Οι εθελοντές και οι οργανώσεις έρχονται καθημερινά αντιμέτωποι με διάφορες προκλήσεις. Ο ρόλος, η λειτουργία, η έκταση της δράσης αλλά και η βιωσιμότητα των ΜΚΟ επηρεάζεται αναλόγως από τις δυναμικές παραγόντων και παραμέτρων του εσωτερικού αλλά και του εξωτερικού περιβάλλοντος. Ως εκ τούτου οι ΜΚΟ επηρεάζονται από το πολιτικό, οικονοµικό, κοινωνικό, τεχνολογικό, φυσικό περιβάλλον και από το νοµικό πλαίσιο. Η αλληλεπίδραση όλων των μερών του συστήματος επηρεάζει όλα τα εμπλεκόμενα μέρη στις ΜΚΟ, το ανθρώπινο δυναμικό που τις στελεχώνει, τους εξυπηρετούμενους, τους σκοπούς που υπηρετούν οι ΜΚΟ αλλά και την πορεία ή το βαθμό ανάπτυξής τους. Γι’ αυτό και αποτελεί ανάγκη να διασφαλίζεται συλλογικά, ένα ευνοϊκό και υποστηρικτικό περιβάλλον λειτουργίας για την κοινωνία των πολιτών. Τα υποστηρικτικά μέτρα, η εξάλειψη όλων των εμποδίων και η άρση των δικαιολόγητων περιορισμών, πρέπει  να αποτελούν συλλογικό στόχο για διευκόλυνση και μεγιστοποίηση της συμβολής των ΜΚΟ στην κοινωνία. Υιοθετούμε συγκεκριμένους στόχους και τους έχουμε συμπεριλάβει στην στρατηγική, στις δράσεις, στις πρακτικές και στο πλαίσιο λειτουργία μας.